Stojąc na wierzchołku świata, rzucamy raz jeszcze nasze wyzwanie gwiazdom! (Manifest Futuryzmu, 1909 r.)

Ponad sto lat po opublikowaniu Manifestu Futuryzmu Filippa Tommasa Marinettiego (1876-1944), jego wezwanie do przekraczania granic brzmi zaskakująco aktualnie. Dzisiejszy fu-turysta nie zamierza burzyć muzeów ani bibliotek, nie uważa też, aby ryczący samochód był piękniejszy od Nike z Samotraki, lecz – podobnie jak jego awangardowy poprzednik – fascynuje się prędkością, technologią i nieokiełznaną mobilnością. Współczesna turystyka coraz częściej przenosi się w przestrzenie, które futuryści mogli jedynie sobie wyobrażać: cyfrowe, kosmiczne, hybrydowe. Za tym zachwytem kryje się jednak niepokój – pytanie o granice doświadczenia, autentyczności i człowieczeństwa.

Pojawienie się sztucznej inteligencji, technologii immersyjnych i zaawansowanej automatyzacji radykalnie zmienia sposób, w jaki podróżujemy i zwiedzamy. Drony pozwalają eksplorować świat z lotu ptaka, a generatywne modele językowe, takie jak ChatGPT, potrafią w kilka sekund zaplanować podróż uwzględniającą różne preferencje. Za pomocą nowych środków wyrazu tworzone są ekspozycje muzealne o charakterze interaktywnym i multisensorycznym. Ich autorzy zachęcają do odkrywania treści w indywidualny sposób. Inteligentne systemy nawigacyjne umożliwiają swobodne poruszanie się nawet po najbardziej nieznanych przestrzeniach. W rezultacie, turystyka staje się coraz bardziej zapośredniczona technologicznie, a sam akt podróży – coraz bardziej wirtualny.

Czy zatem, odwołując się do Daniela J. Boorstina, tym razem faktycznie stoimy u kresu ars apodemica – dawnej sztuki podróżowania, której celem była refleksja i osobista mądrość, czy przeciwnie, era nowych technologii, będąca równocześnie czasem polikryzysów, pozwala współczesnym turystom przekraczać dotychczasowe granice miejsca i czasu, redefiniując sens podróżowania? 

Zakres tematyczny

Zaproszenie kierujemy zarówno do badaczy i badaczek zajmujących się studiami nad turystyką, mobilnością i podróżowaniem wykorzystujących perspektywy teoretyczne, epistemologiczne i metodologiczne nauk humanistycznych i społecznych oraz proponujących ujęcia interdyscyplinarne, jak również do przedstawicieli sektora kreatywnego, muzealnictwa, sztuki i branży turystycznej. Zachęcamy do nadsyłania propozycji referatów, posterów i instalacji video, które podejmują refleksję nad następującymi zagadnieniami:

1. Nowe formy mobilności i doświadczenia turystycznego

– podróże wirtualne, hybrydowe, rozszerzone, kosmiczne

– immersyjne technologie i sztuczna inteligencja w turystyce

– zjawiska „niemobilności” i nowe formy uczestnictwa w kulturze podróży

2. Krytyka i teoria turystyki

– współczesne reinterpretacje klasycznych koncepcji doświadczenia turystycznego

– paradygmaty badawcze i metodologie w studiach nad turystyką i mobilnością

– turystyka jako praktyka kulturowa w epoce symulakrów i posthumanizmu

3. Etyka, estetyka i wyobraźnia fu-turystyczna

– ars apodemica w epoce AI i automatyzacji

– turystyka odpowiedzialna, włączająca i zrównoważona

– estetyka i filozofia podróży

– relacje międzykulturowe, etyka gościnności i afektywne formy kontaktu

4. Turystyka w świecie transformacji i polikryzysów

– mobilność w kontekście wojen, migracji i katastrof klimatycznych

– pamięć, dziedzictwo i tożsamość w podróżach

– globalne i lokalne przemiany doświadczenia podróżowania

Formularz zgłoszenia: https://forms.cloud.microsoft/e/0NHc9U9rqc

Języki konferencji: polski i angielski.